«

»

Oct 27

Angielsko-polski glosariusz zwrotów H i P

MSDSJak dobrze wie (albo powinien wiedzieć) każdy, kto ma styczność z tłumaczeniem kart charakterystyki (Safety Data Sheets, SDS), mogą one zawierać zwroty określające zagrożenia (Hazard, H-phrases) i zwroty określające środki ostrożności (Precautions, P-phrases). Treść tych zwrotów została opublikowana w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1272/2008 (CLP). Dokument ten był wielokrotnie korygowany kolejnymi rozporządzeniami, które modyfikowały również treść zwrotów H i P. W czerwcu tego roku został opublikowany tekst ujednolicony rozporządzenia, dostępny w serwisie Eur-Lex. Ponieważ w tekście dokumentu zamieszczone są zwroty H i P we wszystkich językach Unii, prosta obróbka umożliwiła mi stworzenie zestawienia wszystkich zwrotów we wszystkich językach w formie pozwalającej na łatwe zaimportowanie ich do bazy terminologii dowolnego programu CAT.

Jednak było to dla mnie tylko punktem wyjścia do stworzenia bardziej rozbudowanej bazy terminologii w parze EN-PL. Wszystkie zwroty, które składają się z wydzielonych części, znajdują się w bazie w całości oraz w postaci odrębnych terminów dla każdego fragmentu. Np. zwrot EUH 202, który składa się z czterech zdań (Cyjanoakrylany. Niebezpieczeństwo. Skleja skórę i powieki w ciągu kilku sekund. Chronić przed dziećmi.) znajduje się w bazie jako pełny zwrot, ale też osobnymi pozycjami są wszystkie zdania składowe, ponieważ segmentacja tekstu źródłowego zazwyczaj spowoduje ich rozbicie (czyli razem 5 pozycji). Podobnie dwa wpisy zajmuje zwrot H351 (Podejrzewa się, że powoduje raka <podać drogę narażenia, jeżeli definitywnie udowodniono, że inna droga narażenia nie powoduje zagrożenia>) – raz w całości, raz bez części w nawiasach trójkątnych. Osobnymi wpisami są też elementy rozdzielane ukośnikami, np. części składowe P260 (pył/dym/gaz itp.), natomiast nie dotyczy to pozycji z dwukropkami. Każdy wpis jest oznaczony identyfikatorem zwrotu, a zwroty, które nie pochodzą z rozporządzenia 1272/2008 zostały odpowiednio opisane. W niektórych wypadkach wpisałem też alternatywy dla pisowni GB/US lub inne wersje alternatywne, w wersji uproszczonej (patrz niżej) oddzielone symbolem „|”.

Ale uwaga – istnieją zwroty H i P, które nie zostały zamieszczone w rozporządzeniu 1272/2008 i trudno znaleźć ich oficjalne tłumaczenie. Zwroty H zostały przetłumaczone w dokumencie ECHA, tłumaczenia brakujących zwrotów P dostępne są w bazie terminologii IATE. Aby łatwiej je znaleźć w przyszłości, umieszczam te tłumaczenia poniżej, wraz z moją propozycją polskiego tekstu zwrotów określających zagrożenie z nowozelandzkich przepisów GHS – czasami spotyka się je w tłumaczeniach.

Baza dostępna jest w formie pliku Excel wyeksportowanego z programu memoQ, z wydzielonymi w niektórych przypadkach rdzeniami słów (matching: custom). Można ją w tej postaci zaimportować do memoQ bez żadnych problemów. Dla osób używających innych CATów dostępna jest też wersja uproszczona, również w formacie Excela, zawierająca tylko tekst EN, PL i identyfikatory (uwaga na P280/P282 – w pierwszym „Use” jest raz tłumaczone jako „stosować”, w drugim „nosić”).

 

ID EN PL Źródło
H227 Combustible liquid Ciecz zapalna. ECHA*
H303 Harmful if swallowed or if inhaled Działa szkodliwie po połknięciu lub w następstwie wdychania ECHA* / H290+H302
H305 May be harmful if swallowed and enters airways. Może działać szkodliwie po połknięciu i dostaniu się przez drogi oddechowe. ECHA* / H290+H302+H304
H313 May be harmful in contact with skin. Może działać szkodliwie w kontakcie ze skórą. ECHA* / H290+H302+H312
H316 Causes mild skin irritation. Działa łagodnie drażniąco na skórę. ECHA* / patrz H315
H320 Causes eye irritation. Działa drażniąco na oczy. ECHA* / patrz H319
H333 May be harmful if inhaled. Może działać szkodliwie w następstwie wdychania. H290+H332
H401 Toxic to aquatic life. Działa toksycznie na organizmy wodne. ECHA* / patrz H400, H410
H402 Harmful to aquatic life. Działa szkodliwie na organizmy wodne. ECHA* / H302+H400
Nowozelandzie GHS
H421 Very toxic to the soil environment. Działa bardzo toksycznie w glebie. Na podstawie H400 i H410
H422 Toxic to the soil environment. Działa toksycznie w glebie. Na podstawie H400 i H410
H423 Harmful to the soil environment. Działa szkodliwie w glebie. Na podstawie H400 i H410
H431 Very toxic to terrestrial vertebrates. Działa bardzo toksycznie na kręgowce ziemne. Na podstawie H400 i H410
H432 Toxic to terrestrial vertebrates. Działa toksycznie na kręgowe ziemne. Na podstawie H400 i H410
H433 Harmful to terrestrial vertebrates Działa szkodliwie na kręgowce ziemne. Na podstawie H400 i H410
H441 Very toxic to terrestrial invertebrates. Działa bardzo toksycznie na bezkręgowce ziemne. Na podstawie H400 i H410
H442 Toxic to terrestrial invertebrates. Działa toksycznie na bezkręgowce ziemne. Na podstawie H400 i H410
H443 Harmful to terrestrial invertebrates. Działa szkodliwie na bezkręgowce ziemne. Na podstawie H400 i H410
P281 Use personal protective equipment as required. Stosować wymagane środki ochrony indywidualnej. IATE
P307 IF exposed W PRZYPADKU narażenia IATE
P309 IF exposed or if you feel unwell W PRZYPADKU narażenia lub złego samopoczucia IATE
P322 Specific measures (see … on this label) Środki szczególne (patrz … na etykiecie) IATE
P341 If breathing is difficult, remove victim to fresh air and keep at rest in a position comfortable for breathing. W przypadku trudności z oddychaniem, wyprowadzić lub wynieść poszkodowanego na świeże powietrze i zapewnić warunki do odpoczynku w pozycji umożliwiającej swobodne oddychanie. IATE

* ECHA: http://echa.europa.eu/documents/10162/13653/dsm_12_cl_pl.pdf

Jeśli będziesz korzystać z glosariusza i uznasz go za przydatny, na następnej konferencji możesz postawić mi piwo (lub kawę).

2 comments

  1. Tomasz

    Dzięki, bardzo przydatne, dla mnie szczególnie tabela wielojęzyczna.

    Zastanawiam się, czy nie lepiej wrzucić tego go TM zamiast do TB z uwagi na rozmyte dopasowania; autorzy kart często wpisują zwroty niechlujnie, skrótowo lub modyfikują je.

    1. Wasaty

      Oczywiście można, z tym że wtedy zawsze jest problem ze źródłem tłumaczenia. Albo trzymamy w odrębnej pamięci i traktujemy ją jako wiarygodną, albo ustawiamy konkretnego użytkownika i jego sprawdzamy. Co zajmuje czas. Dlatego ja oprócz TB mam to wszystko w korpusie. A w chemicznych projektach moje korpusy zawierają wyłącznie materiały regulacyjne, czyli regulacje unijne, ustawy i publikacje ECHA, więc bez sprawdzania źródła wiem, że mają priorytet nad TM.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>