{"id":255,"date":"2009-11-07T11:38:01","date_gmt":"2009-11-07T09:38:01","guid":{"rendered":"http:\/\/hell.pl\/wasaty\/blog\/?p=255"},"modified":"2011-06-04T15:15:56","modified_gmt":"2011-06-04T14:15:56","slug":"cafetran-swietny-tani-cat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wasaty.pl\/blog\/2009\/11\/07\/cafetran-swietny-tani-cat\/","title":{"rendered":"CafeTran – \u015bwietny, tani CAT"},"content":{"rendered":"
Tweet<\/a><\/div>\n

\"Cafe_logo\"Zazwyczaj gdy mowa o programach typu CAT przychodzi na my\u015bl ci\u0119\u017cka artyleria w rodzaju Tradosa, SDLX czy DejaVu. Programy te nie tylko s\u0105 wielkie, ale te\u017c kosztuj\u0105 naprawd\u0119 spore pieni\u0105dze.\u00a0 Czy jednak rzeczywi\u015bcie trzeba zap\u0142aci\u0107 kilkaset euro za przywilej uproszczenia i przyspieszenia pracy przy t\u0142umaczeniach? Ot\u00f3\u017c wcale nie. Mo\u017cna skorzysta\u0107 z darmowej OmegiT, kt\u00f3ra jednak nie oferuje zbyt rozbudowanych funkcji i t\u0142umaczenie w niej dokumentu z rozbudowanym formatowaniem mo\u017ce by\u0107 bardzo uci\u0105\u017cliwe. Istnieje jednak jeszcze jedna mo\u017cliwo\u015b\u0107 \u2013 tani, polski program CafeTran<\/a> o bardzo du\u017cych mo\u017cliwo\u015bciach.<\/p>\n

CafeTran napisano w j\u0119zyku Java. Oznacza to, \u017ce mo\u017ce dzia\u0142a\u0107 pod dowolnym systemem operacyjnym \u2013 nie tylko Windows, ale i w systemach MacOS oraz Linuks. To bardzo dobra wiadomo\u015b\u0107 dla t\u0142umaczy, kt\u00f3rzy chcieliby pracowa\u0107 w \u015brodowisku innym ni\u017c MS Windows \u2013 oferta program\u00f3w dla nich wci\u0105\u017c jest niewielka. Instalacja CafeTran jest te\u017c niewiarygodnie ma\u0142a \u2013 zajmuje na dysku nieca\u0142e 4 megabajty. Nie znaczy to jednak wcale, \u017ce program niewiele mo\u017ce. Wr\u0119cz przeciwnie. Mo\u017cliwo\u015bci silnika CafeTrana s\u0105 bardzo du\u017ce. Zacznijmy mo\u017ce od tego, co program potrafi:<\/p>\n

– T\u0142umaczenie plik\u00f3w .docx (natywny format MS Word 2007) i .odt (format plik\u00f3w OpenOffice). T\u0142umaczenie plik\u00f3w .doc (starszy format MS Word) mo\u017cliwe jest albo przez zapisanie ich w formacie .docx w MS Word 2007, albo jako .odt w darmowym Writerze z OpenOffice. Ponadto obs\u0142ugiwane s\u0105 pozosta\u0142e formaty pakiet\u00f3w MS Office 2007 (Excel i PowerPoint) oraz ich odpowiedniki w OpenOffice.<\/p>\n

– pliki w formatach HTML i XML<\/p>\n

– pliki .ttx programu TagEditor z pakietu Trados<\/p>\n

– pliki program\u00f3w iWork, AbiWord i KWord<\/p>\n

– pliki tekstowe.<\/p>\n

Ponadto CafeTran<\/a> potrafi wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z systemowym schowkiem, dzi\u0119ki czemu mo\u017cliwe jest t\u0142umaczenie tekst\u00f3w z program\u00f3w niech\u0119tnych do wsp\u00f3\u0142pracy, b\u0105d\u017a plik\u00f3w w nieobs\u0142ugiwanych wprost formatach. Rozwi\u0105zanie to jest bardzo podobne do zasady dzia\u0142ania programu T-window for Clipboard z pakietu Trados, kt\u00f3re ju\u017c kilka razy niezwykle u\u0142atwia\u0142o mi \u017cycie, na przyk\u0142ad przy t\u0142umaczeniu bardzo z\u0142o\u017conych plik\u00f3w Excela, w kt\u00f3rych t\u0142umaczone mia\u0142y by\u0107 tylko niekt\u00f3re kom\u00f3rki. CafeTran te\u017c to potrafi, co jest du\u017cym plusem.<\/p>\n

Mi\u0142y jest r\u00f3wnie\u017c fakt, \u017ce CafeTran radzi sobie z dwuj\u0119zycznymi plikami .docx przygotowanymi w Tradosie. Oznacza to, \u017ce mo\u017cna w nim t\u0142umaczy\u0107 dla zleceniodawc\u00f3w (np. biur t\u0142umacze\u0144) korzystaj\u0105cych z Tradosa \u2013 wystarczy poprosi\u0107 o przys\u0142anie przesegmentowanych plik\u00f3w i pami\u0119ci w formacie TMX, a nie b\u0119dzie problemu z odes\u0142aniem gotowego t\u0142umaczenia w odpowiedniej postaci.<\/p>\n

Podobnie jak najnowszy Trados, program potrafi pracowa\u0107 r\u00f3wnocze\u015bnie z wieloma pami\u0119ciami TM, cho\u0107 mo\u017ce przyda\u0142aby si\u0119 opcja ich gradacji, albo kolejno\u015bci wy\u015bwietlania wynik\u00f3w dopasowa\u0144. Mi\u0142ym bonusem jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 \u201ez\u0142o\u017cenia\u201d dowolnej liczby pami\u0119ci w jedn\u0105.<\/p>\n

\"Wygl\u0105d<\/a>

Wygl\u0105d najnowszej (w chwili pisania tekstu) wersji programu CafeTran.<\/p><\/div>\n

Skoro mowa o pami\u0119ci, dochodzimy do najwi\u0119kszego atutu CafeTrana \u2013 pot\u0119\u017cnego (w sensie mo\u017cliwo\u015bci) mechanizmu przeszukiwania pami\u0119ci oraz dopasowywania nie tylko ca\u0142ych segment\u00f3w, ale r\u00f3wnie\u017c ich cz\u0119\u015bci. Technika tzw. \u201esubsegment matching\u201d jest ostatnio bardzo popularnym tematem w\u015br\u00f3d program\u00f3w CAT i wprowadzaj\u0105 j\u0105 wszystkie wi\u0119ksze firmy. O ile mi wiadomo pionierem by\u0142 Atril z programem DejaVu. Subsegment matching rewelacyjnie dzia\u0142a w MemoQ i chwali\u0142 si\u0119 nim Trados w Studio 2009, cho\u0107 realnie niczym takim nie dysponuje. Ale wr\u00f3\u0107my do CafeTrana. W trakcie pracy z pami\u0119ci\u0105 TM (albo wieloma pami\u0119ciami) po otwarciu nowego segmentu wy\u015bwietlane jest podstawienie z TM (je\u015bli jest) oraz \u201et\u0142umaczenie automatyczne\u201d, b\u0119d\u0105ce rekonstrukcj\u0105 segmentu na podstawie t\u0142umacze\u0144 fragment\u00f3w znalezionych w TM. Rozwi\u0105zanie to sprawdza si\u0119 ca\u0142kiem nie\u017ale w przypadku stosowania \u015bredniej wielko\u015bci (kilka-kilkana\u015bcie tysi\u0119cy TU), \u015bci\u015ble tematycznych pami\u0119ci. Wy\u015bwietlane s\u0105 te\u017c dopasowania rozmyte z fragmentami, z kt\u00f3rych z\u0142o\u017cono sugerowane t\u0142umaczenie automatyczne. W przypadku wyst\u0119powania w TM wi\u0119kszych subsegment\u00f3w, wystarczy je zaznaczy\u0107 w oknie trafie\u0144, a tekst zostanie automatycznie skopiowany do okna edycji. Mo\u017ce to bardzo przyspieszy\u0107 prac\u0119. Z drugiej strony, przy du\u017cych pami\u0119ciach (rz\u0119du kilkuset tysi\u0119cy TU) lista trafie\u0144 z pojedynczymi s\u0142owami jest tak d\u0142uga, \u017ce trudno odszuka\u0107 na niej te d\u0142u\u017csze subsegmenty. Do kopiowania fragment\u00f3w trzeba te\u017c u\u017cy\u0107 myszy, co wi\u0105\u017ce si\u0119 z oderwaniem r\u0105k od klawiatury (u\u017cycie skr\u00f3tu klawiaturowego powoduje skopiowanie ca\u0142ego segmentu z fragmentem dopasowania).<\/p>\n

Samo t\u0142umaczenie w programie przebiega sprawnie i wygodnie. Bardzo dobrze i wygodnie dzia\u0142a system kopiowania znacznik\u00f3w z segmentu \u017ar\u00f3d\u0142owego. Z drugiej strony ich obs\u0142uga pozostawia troch\u0119 do \u017cyczenia \u2013 po pierwsze segmenty dzielone s\u0105 na znacznikach (i to nawet w przypadku segment\u00f3w ju\u017c zapisanych w TM), po drugie \u2013 znaczniki nie s\u0105 zapisywane w pami\u0119ci, zast\u0119puje je spacja. Zapewne w codziennym u\u017cytkowaniu nie jest to bardzo uci\u0105\u017cliwe, ale stanowi\u0142o nieustanne \u017ar\u00f3d\u0142o frustracji w moich testach, w kt\u00f3rych wielokrotnie \u201et\u0142umaczy\u0142em\u201d ten sam, specjalnie spreparowany plik. Powi\u0119kszanie przedwcze\u015bnie podzielonego segmentu jest bardzo proste, gorzej z dzieleniem nadmiernie rozbudowanego tekstu, co nie zawsze dzia\u0142a.<\/p>\n

Unikaln\u0105 funkcj\u0105 programu jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 pracy z plikami graficznymi. Mo\u017cliwe jest t\u0142umaczenie w programie tekstu na skanach, kt\u00f3re wy\u015bwietlane s\u0105 w jednym z okien. Przyznam, \u017ce nie bardzo przekonuje mnie przydatno\u015b\u0107 tej funkcji, bo z braku tekstu \u017ar\u00f3d\u0142owego w formie elektronicznej nie spos\u00f3b korzysta\u0107 z TM, cho\u0107 mo\u017cna szybko przeszukiwa\u0107 dost\u0119pne zasoby s\u0142ownikowe, wcze\u015bniejsze TM, czy glosariusze. Wydaje mi si\u0119, \u017ce pro\u015bciej by\u0142oby po prostu przeprowadzi\u0107 OCR zeskanowanego tekstu. Bardziej przydatna (moim zdaniem) jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 wykorzystania plik\u00f3w graficznych jako materia\u0142u referencyjnego, np. w przypadku zeskanowanych s\u0142ownik\u00f3w.<\/p>\n

Jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 pakiet\u00f3w CAT, CafeTran umo\u017cliwia wykonanie procedury tzw. \u201ealign\u201d, czyli utworzenia pami\u0119ci t\u0142umacze\u0144 z istniej\u0105cych plik\u00f3w z tekstem oryginalnym i przet\u0142umaczonym, dzi\u0119ki czemu mo\u017cna w przysz\u0142o\u015bci w prosty spos\u00f3b korzysta\u0107 z efekt\u00f3w wcze\u015bniej wykonanych t\u0142umacze\u0144.<\/p>\n

Dodatkowo CafeTran oferuje mo\u017cliwo\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142pracy z serwisem Google Translate, oferuj\u0105c jako jedn\u0105 z opcji podstawienia maszynowe t\u0142umaczenie segmentu. Niestety, w przypadku tekst\u00f3w technicznych takie t\u0142umaczenie nadal przewa\u017cnie generuje wyniki mog\u0105ce co najwy\u017cej rozbawi\u0107 czytelnika, dlatego poza jedn\u0105 pr\u00f3b\u0105, w og\u00f3le si\u0119 t\u0105 funkcj\u0105 nie zajmowa\u0142em.<\/p>\n

\"Domy\u015blny<\/a>

Domy\u015blny wygl\u0105d jednej z wcze\u015bniejszych wersji programu, z widocznym oknem automatycznego t\u0142umaczenia (drugie okno od g\u00f3ry).<\/p><\/div>\n

Osobn\u0105 kwesti\u0105 jest interfejs programu i spos\u00f3b pracy z nim. Nie b\u0119d\u0119 ukrywa\u0142, \u017ce program wymaga przyzwyczajenia si\u0119, a rozpocz\u0119cie pracy w pierwszej wersji programu, z kt\u00f3r\u0105 si\u0119 zapozna\u0142em, by\u0142o ma\u0142o intuicyjne. Od tamtej pory autor, Igor Kmitowski, wprowadzi\u0142 wiele zmian do programu (zmiany wprowadzane s\u0105 cz\u0119sto, wida\u0107, \u017ce program nieustannie si\u0119 rozwija), mi\u0119dzy innymi zmieniaj\u0105c cz\u0119\u015b\u0107 ikon, co u\u0142atwia u\u017cytkownikowi rozpocz\u0119cie pracy. W ostatniej wersji zmieni\u0142 si\u0119 te\u017c nieco wygl\u0105d programu, i cho\u0107 autor dalej eksponuje zami\u0142owanie do kratki, teraz \u0142atwiej j\u0105 wy\u0142\u0105czy\u0107. Przy okazji warto stwierdzi\u0107, \u017ce program oferuje do\u015b\u0107 du\u017ce mo\u017cliwo\u015bci modyfikacji aran\u017cacji uk\u0142adu okien oraz wygl\u0105du poszczeg\u00f3lnych element\u00f3w, takich jak t\u0142o i czcionka poszczeg\u00f3lnych okien, kolor znacznik\u00f3w itp., cho\u0107 trzeba si\u0119 przy tym sporo naklika\u0107.<\/p>\n

Oczywi\u015bcie \u017caden program nie jest idealny, tu te\u017c mo\u017cna dopatrzy\u0107 si\u0119 paru wad. Po pierwsze, irytuje brak zapisu znacznik\u00f3w w TM oraz fakt, \u017ce program wymusza podzia\u0142 na segmenty przy znacznikach (cho\u0107 jest nadzieja – autor obieca\u0142 uwzgl\u0119dni\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 wykluczenia znacznik\u00f3w z segmentacji). Z segment\u00f3w \u017ar\u00f3d\u0142owych w TM gin\u0105 uko\u015bniki (\u201e\/\u201d). Brakuje funkcji analizy tekstu wzgl\u0119dem TM. Wy\u015bwietlane po uruchomieniu programu okno \u201eOpen project\u201d oferuje raczej otwarcie pliku. Co prawda mo\u017cna go u\u017cy\u0107 do otwarcia projektu, ale znacznie wygodniej zrobi\u0107 to z menu (inne foldery domy\u015blne okienka przegl\u0105dania) i przydatno\u015b\u0107 okna wydaje mi si\u0119 problematyczna (cho\u0107 mo\u017ce inni uznaj\u0105 je za przydatne). CafeTran ostrzega, je\u015bli w segmencie docelowym brak znacznik\u00f3w wyst\u0119puj\u0105cych w \u017ar\u00f3dle, ale sprawdza tylko ich liczb\u0119 (cho\u0107 dobre i to).<\/p>\n

Osobn\u0105 kwesti\u0105 jest j\u0119zyk interfejsu – w programie wykorzystano j\u0119zyk angielski, co jest zrozumia\u0142e w przypadku programu kierowanego do potencjalnych klient\u00f3w z ca\u0142ego \u015bwiata. Przyda\u0142a by si\u0119 jednak wersja spolszczona, bo wielu t\u0142umaczy j\u0119zyk\u00f3w innych ni\u017c angielski narzeka na brak zlokalizowanych program\u00f3w do lokalizacji. Co prawda dost\u0119pna jest instrukcja programu w j\u0119zyku polskim, ale miejscami bywa nieco niejasna (przyda\u0142aby si\u0119 jej redakcja) i uaktualnienie by nad\u0105\u017cy\u0107 za najnowszymi zmianami w programie.<\/p>\n

Generalnie – zdecydowanie polecam przynajmniej wypr\u00f3bowanie mo\u017cliwo\u015bci programu (wersja demonstracyjna ogranicza TM projektu do 50 jednostek), poniewa\u017c oferuje on znakomity stosunek mo\u017cliwo\u015bci do ceny. W razie problem\u00f3w autor udziela wyczerpuj\u0105cej pomocy. Stanowczo uwa\u017cam, \u017ce CafeTran<\/a> zas\u0142uguje na okre\u015blenie \u201edobre, bo polskie\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zazwyczaj gdy mowa o programach typu CAT przychodzi na my\u015bl ci\u0119\u017cka artyleria w rodzaju Tradosa, SDLX czy DejaVu. Programy te nie tylko s\u0105 wielkie, ale te\u017c kosztuj\u0105 naprawd\u0119 spore pieni\u0105dze. Czy jednak rzeczywi\u015bcie trzeba zap\u0142aci\u0107 kilkaset euro za przywilej uproszczenia i przyspieszenia pracy przy t\u0142umaczeniach? Ot\u00f3\u017c wcale nie. Mo\u017cna skorzysta\u0107 z darmowej OmegiT, kt\u00f3ra jednak nie oferuje zbyt rozbudowanych funkcji i t\u0142umaczenie w niej dokumentu z rozbudowanym formatowaniem mo\u017ce by\u0107 bardzo uci\u0105\u017cliwe. Istnieje jednak jeszcze jedna mo\u017cliwo\u015b\u0107 \u2013 tani, polski program CafeTran o bardzo du\u017cych mo\u017cliwo\u015bciach.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[3,4],"tags":[9,47,48],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wasaty.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/255"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wasaty.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wasaty.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wasaty.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wasaty.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=255"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/wasaty.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/255\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":548,"href":"https:\/\/wasaty.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/255\/revisions\/548"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wasaty.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=255"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wasaty.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=255"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wasaty.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=255"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}